Bu hafta yine koşucularda çok sık görülen medial tibial stres sendromu (MTSS)- koşucu bacağı- shin splint’ten bahsedeceğim.

Koşucularda görülme sıklığı %10-20’dir. Koşulan mesafe uzadıkça gelişme riski artar. Kadınlarda daha sık görülür.

Her zamanki gibi önce basit bir anatomi ile başlayalım:

Alt bacakta diz ve ayak bileği arasında 2 kemik bulunur; tibia-kaval kemiği ve fibula.

Alt bacak ve ayak kaslarının bir kısmı bu iki kemiğe tutunur.

Özellikle soleus, flexor digitorum longus, tibialis posterior, tabialis anterior kasları MTSS için önemlidir.

MTSS’yi anlatabilmek için gereken bir başka anatomik bilgi ise kemiğin katmanlarından en dışta yer alan periosttur.

Periost kemiği çepe çevre saran zar yapısıdır. Kemiğin yenilenmesinde çok önemlidir. Damar ve sinir yapılarından zengindir. Darbelerle kemikte gelişen ağrının kaynağıdır.

Kas, tendon ve kemik dokuları aşırı zorlanma nedeniyle hasar görür. Normalde vücut ‘dinlenme’ süresince gelişen hasarları onarır. Hasarın sık tekrarlaması ya da dinlenme süresinin yeterli olmaması dokularda onarımı zor hale getirir.

MTSS’de tibianın periostunda tekrarlayan hasar nedeniyle ödem, enflamasyon gelişir.

Bu ödem kasların ya da tendonların kemiğin periostunu çekmesi ya da kemiğin kendisine direk binen yük nedeniyle gelişebilir.

MTSS’de kasların kemiğe yapıştığı iç-medial yüzeyde ağrı olur.

Genel olarak fiziksel aktivite sonrası ortaya çıkar. Yanlış teknik, yetersiz ısınma ve soğuma, erken ve fazla yüklenme en sık nedenleridir.

Bacağın mekanik aksının bozulması nedeniyle tibiaya binen yük artışına neden olan düz tabanlık, uyluk ve kalça kaslarında zayıflık, alt bacak kaslarında güç dengesizliği, özellikle arka grup kaslarda gerginlik ya da güçsüzlük, esnek olmamak, kilo, ileri yaş, yokuş aşağı, sert, engebeli zeminde koşmak, uygun olmayan ayakkabı ile koşmak da MTSS’ye neden olabilir.

Genelde egzersizle birlikte ağrı ortaya çıkar. Ağrı, kemiğe parmakla basmakla şiddetlenir. Ağrıya şişlik eşlik edebilir. Hassas alan genelde 5cm’den daha uzun bir bölgedir.

Stres kırığı, tendinit, kompartman sendromu, siyatik, derin ven trombozu, popliteal arter hastalıkları, sinir sıkışması gibi rahatsızlıklarla karışabilir.

MTSS’de dinlenme çok önemlidir. Antienflamatuar ilaçlar ve buz uygulaması iyileşme sürecini hızlandırır. Bandajlama ya da kompresyon, esneme, taban destekleyicileri rahatsızlık hissini azaltabilir.

Eğer ağrı duyulduğunda aktivite sonlandırılmaz, devam edilirse kırıklar gelişebilir. Hemen her sakatlıkta olduğu gibi; antrenman öncesi uygun ısınma, sonrasında uygun soğuma, size uygun yüklenme ve dinlenmeler içeren antrenman planı ile sakatlıktan korunmak, gelişmesi durumunda da erkenden fark edip işin uzmanları ile irtibata geçerek tedavi planlaması yapmak uygundur😊

Begüm Özüekren Kasapoğlu
Kalp Damar Cerrahı Operatör Doktor

Kocaeli doğum, Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi, Bilim Üniversitesi Kalp ve Damar Cerrahisi Uzmanlık Eğitimi, Siyami Ersek Hastanesi'nde aktif olarak çalışan Begüm Özüekren Kasapoğlu aynı zamanda aktif olarak İTÜ Geliştirme Vakfı Okulları'nda Artistik Yüzme ve Triatlon Takımı Antrenörü, Artistik Yüzme ve Triatlon Hakemi ve 2012'den beri Triatlon Yaş Grubu Sporcusudur.

Yorum Yap